:: SOFT STARTER
ประโยชน์ที่แท้จริงและข้อจำกัดในการใช้งาน ::
โดย
ศิวะ หงษ์นภา
 
มีผู้ขายจำนวนมากที่เข้าไปขาย
Soft Starter โดยชูจุดขายในเรื่องของการประหยัดพลังงาน
ทั้งในขณะ Start และ ขณะทำงาน แต่รับโหลดน้อย ๆ (Partial
Load) ซึ่งจุดขายนี้สามารถพิสูจน์ให้ดูเหมือนว่า สิ่งที่กล่าวนี้
เป็นจริงได้ถ้าเรา นำเอาแอมป์มิเตอร์ไปวัดกระแสที่ไหลเข้ามอเตอร์
ก็จะพบว่า กระแสที่ไหลเข้ามอเตอร์ ในขณะสตาร์ตลดลงจริง
เช่นเดียวกัน ในกรณีที่มอเตอร์ทำงานแบบไม่มีโหลด หรือ
รับโหลดน้อย ๆ ถ้าใน Soft Starter ทำงานในโหมดประหยัดพลังงาน
ก็จะพบว่ากระแสลดลงจริง จึง เป็นเหตุให้ผู้ใช้ที่ไม่ทราบในหลักการทำงาน
ของ Soft Starter ได้เข้าใจผิดคิดว่าSoft Starter จะสามารถช่วยลดการใช้พลังงานได้เป็นจำนวนมาก
แต่ถ้าได้ศึกษา กันอย่างลึกซึ้งแล้วจะพบว่า Soft Starter
ไม่ได้ช่วยลดขนาดของพลังงาน และ ค่าไฟได้ในสัดส่วนเดียวกันกับขนาด
ของกระแสที่ลดลง บทความนี้จึงถูกเขียนขึ้น เพื่อชี้แจงให้ผู้ใช้ได้เข้าใจถึงขนาดของพลังงาน
และค่าไฟที่แท้จริง ที่สามารถประหยัดได้ ซึ่งไม่มาก
อย่างที่คิด แต่ถ้าประโยชน์หลักของ Soft Starter ไม่ได้อยู่ที่เรื่องของการประหยัด
พลังงานแล้ว ประโยชน์ที่แท้จริงของ Soft Starter คืออะไร
บทความนี้จะช่วยตอบคำถามนี้ พร้อมกันนี้ จะกล่าวถึง
ข้อจำกัดของการเลือก Soft Starter มาใช้งานโดยละเอียด
เพื่อให้ผู้ใช้งานโดยเฉพาะอย่างยิ่ง เจ้าของโรงงาน และ
วิศวกรของโรงงานขนาดกลาง และ เล็กได้ใช้เป็นข้อมูลในการติดต่อกับผู้ขาย
Soft Starter เนื่องจาก Soft Starter คืออุปกรณ์ ที่นำไปใช้ควบคุมมอเตอร์
ไฟฟ้า ที่ใช้ขับ โหลดทางกล ดังนั้นจะขอแบ่งการวิเคราะห์ผลที่เกิดขึ้น
จากการนำ Soft Starter ไปใช้ใน 2 ทางคือ ผลทางไฟฟ้า
และ ผลทางกล ดังจะได้ชี้แจงให้เห็นโดยละเอียดดังต่อไปนี้
ในสมัยก่อนที่มีการเริ่มนำเอา Soft Starter มาใช้ใหม่
ๆ นั้นความสามารถของ Soft Starter ที่มีผลต่อทางไฟฟ้า
จะมีเพียงอย่างเดียวคือ ลดกระแสสตาร์ตของมอเตอร์ในขณะเริ่มเดิน
แต่ต่อมา ได้มีการพัฒนา การใช้ประโยชน์ Soft Starter
ให้ครอบคลุมไปถึงการลดกำลังการสูญเสีย ขณะทำงานแบบไม่มีโหลด
หรือ มีโหลดน้อย ๆ ด้วย ในปัจจุบันการนำ Soft Starter
ไปใช้งานจึงส่งผลทางไฟฟ้าใน 2 แนวทางคือ เพื่อลดกระแสสตาร์ตของมอเตอร์
และลดกำลังการสูญเสียขณะทำงานแบบมีโหลดน้อย ๆ
1.1 ประโยชน์ในการลดกระแสสตาร์ตของมอเตอร์
ผู้เขียนเข้าใจเป็นการส่วนตัวว่าประโยชน์ในเรื่องการลดกระแสขณะสตาร์ตของมอเตอร์เป็นจุดมุ่งหมายสำคัญของการคิดค้น
Soft Starter ขึ้นมา เพราะว่าการสตาร์ตมอเตอร์แบบ Direct
on Line นั้น จะทำให้กระแสสตาร์ตสูงมาก ๆ โดยเฉลี่ย จะอยู่ที่
ประมาณ 6-7 เท่า บางตัวอาจจะขึ้นไปถึง 9-10 เท่าก็เคยเจอ
การที่กระแสสตาร์ตมีค่าสูง ๆ ดังกล่าวจะส่งผลกระทบหลายอย่าง
ไม่ว่าจะเป็นผลกระทบทางกลหรือ ผลกระทบทางไฟฟ้า จึงได้มีผู้คิดค้นวิธีการลดกระแสสตาร์ตขึ้นมาหลากหลายวิธี
ไม่ว่าจะเป็นวิธีง่าย ๆ เช่น การสตาร์ตแบบสตาร์-เดลต้าดังรูปที่
1(ก), การใช้วิธี Auto-transformer ดังรูปที่ 1(ข), การใช้วิธี
Step R หรือ Step L ดังรูปที่ 1(ค) และการใช้วิธีเพิ่มความต้านทานของโรเตอร์ขณะสตาร์ตดังรูปที่
1(ง) ซึ่งเป็นวิธีที่เหมาะ สำหรับโรเตอร์ที่เป็นสลิปริง

รูปที่ 1(ก) การสตาร์ตแบบสตาร์-เดลต้า
หน้าที่ 1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
ที่มา : Industrial
Technoloqy Review 127 สิงหาคม 2547
|